Transakcje transgraniczne UE
29 sty 2025
Usługi do UE
Usługi transgraniczne to usługi świadczone dla odbiorców z innych państw UE.
W Unii Europejskiej można świadczyć usług transgranicznie w każdym państwie członkowskim, bez konieczności rejestrowania tam swojej firmy lub oddziału, pod warunkiem zachowania rezydencji polskiej, choć bywają kraje na terenie UE, które uznają iż rezydencja uległa zmianie, jeśli polski przedsiębiorca ‘funkcjonuje’ na ich terenie dłużej niż 2 lata. Dlatego warto weryfikować przepisy danego kraju osobno.
Podatek PIT i VAT od usług świadczonych za granicą płacić będą przedsiębiorcy w Polsce, o ile tu zostało wskazane centrum życiowo finansowe i nie zostały naruszone terminy zmiany rezydencji w danym kraju. Takie usługi co do zasady nie podlegają opodatkowaniu VAT w Polsce, gdyż miejscem świadczenia usługi jest kraj nabywcy. Jednak w zależności do tego co zostanie napisane na fakturze, może to ulec zmianie. Np. wykonanie usługi w Krakowie, nawet jeśli dla odbiorcy unijnego, sugeruje iż jest to transakcja krajowa na rzecz odbiorcy zagranicznego. Tym samym podatek powinien zostać naliczony polski, choć de facto winna być stawka NP- odwrotne obciążenie, jeśli odbiorcą faktury jest firma zarejestrowana do VAT UE.
Należy tu przypomnieć iż świadcząc usługi lub dokonując sprzedaży za granicę do krajów unijnych należy się zarejestrować do VAT- UE. Można to dokonac z pomocą Biura Rachunkowego lub samodzielnie, składając aktualizacje formularzu VAT-R.
Otrzymuje się wtedy przedrostek do swojego NIP ‘PL’.
Przy świadczeniu usług do krajów Unijnych można wybrać jedną z poniższych opcji. Można zatem:
zarejestrować się do VAT w kraju konsumentów albo
zarejestrować się do systemu VAT OSS i za jego pośrednictwem rozliczać zagraniczny podatek (istnieje ta możliwość od 07/2021)
Zarejestrować się do systemu SME (nowość od 2025)
----àSystem VAT OSS (One Stop Shop) pozwala rozliczyć całą sprzedaż dla zagranicznych konsumentów w jednej deklaracji, gdzie podatek za usługi zagraniczne płaci się Polsce kwotą euro wg stawek obowiązujących w krajach konsumentów. Znacząco to ułatwia rozliczenia podatkowe. Tym bardziej, iż system OSS obejmuje wszystkie transakcje, a więc do osób fizycznych i firm, podatników nie zarejestrowanych do VAT UE.
Rejestracja do tego systemu rozwiązań odbywa się przez zgłoszenie VIU-R wysłago do Drugiego- „Zgłoszenie informujące w zakresie szczególnej procedury unijnej rozliczania VAT”.
---àSystem SME (Small Medium-sized Enterprise, czyli: Małe, Średnie Przedsiębiorstwo) polega na możliwości skorzystania ze zwolnienia podmiotowego VAT w krajach unijnych. Nie dotyczy państw spoza UE.
Uwaga! Przedsiębiorstwa, które zdecydują się na SME, utracą prawo do odliczenia VAT od towarów i usług wykorzystywanych w ramach dostaw zwolnionych z podatku. Tzn, że gdy podatnik SME będzie nabywał w swoim państwie towary lub usługi, powiązane z jego sprzedażą zwolnioną w trybie SME w innych państwach członkowskich, nie będzie mógł odliczyć podatku naliczonego VAT od nabytych faktur.
Z tej procedury mogą skorzystać małe firmy z UE, które:
· w bieżącym i poprzednim roku podatkowym nie przekroczyły łącznie obrotu 100 tys. euro we wszystkich państwach członkowskich, także i w Polsce. Próg ten nie jest liczony w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej, jak to bywa np. przy limicie 200 tys. zł zwolnienia z VAT.
· Nie prowadzą działalności, która w danym kraju wymaga obowiązkowej rejestracji do VAT;
· nie przekroczyły progów kwotowych ustalonych przez regulacje wewnętrzne sprzedaży dokonanych na terenie danego kraju
· spełniają warunki do zwolnienia VAT w danym kraju zagranicznym.
· Są podatnikami czynnymi VAT
Dodatkowo kraj, w którym przedsiębiorca chce skorzystać ze zwolnienia, musi mieć wdrożoną procedurę SME. To dobrowolna opcja, więc nie wszystkie państwa z niej korzystają jak np. Hiszpania na dzień dzisiejszy.
Aby móc skorzystać z tej procedury SME, należy:
1. Złożyć tzw. uprzednie powiadomienie do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście.
2. Podatnicy zwolnieni z VAT w Polsce powinni zarejestrować swój status (podatnika zwolnionego) poprzez złożenie VAT-R przed złożeniem uprzedniego powiadomienia, nawet jeśli do tej pory były z tej konieczności zwolnione, lub dokonały zgłoszenia formularze VAT-R jako „podatnik VAT zwolniony”.
Ad. 1 – takie uprzednie zawiadomienie, można złożyć wyłącznie w formie elektronicznej poprzez e-Urząd Skarbowy. Powinno ono zawierać zgodnie biznes.gov.pl:
dane przedsiębiorcy,
dane państwa, w których przedsiębiorca chce skorzystać ze
dane dotyczące rocznego obrotu na terytorium Unii Europejskiej w poprzednim oraz bieżącym roku podatkowym wyrażone w euro.
Szczegółowy zakres danych zawartych w uprzednim powiadomieniu wraz z objaśnieniami co do sposobu wypełniania zostanie wydane w drodze Rozporządzenia przez Ministra Finansów.
Wszelkie czynności w związku z procedurą SME należy podejmować wyłącznie za pomocą e-Urzędu Skarbowego, tj:
uprzednie powiadomienie,
informacje kwartalne i ich korekty,
rezygnację ze zwolnienia,
pełnomocnictwo szczególne,
Numer identyfikacyjny EX
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście, po otrzymaniu uprzedniego powiadomienia oraz uwzględnieniu informacji od organów podatkowych innych państw członkowskich UE, podejmie decyzję w sprawie:
nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego EX, który przykładowo wyglądałby tak: PL666-666-66-66-EX.
potwierdzenia już nadanego numeru EX (w przypadku ubiegania się o zwolnienie z VAT w kolejnych państwach);
odmowy nadania numeru EX;
odmowy w przypadku niespełnienia warunków, w którymkolwiek z państw.
Urząd skarbowy ma 35 dni roboczych na podjęcie decyzji.
Przedsiębiorcy zarejestrowani do procedury SME są zobowiązani do składania kwartalnych informacji w ciągu miesiąca od zakończenia kwartału. UWAGA, jeśli termin wypadnie na dzień wolny NIE ZOSTANIE on przesunięty na najbliższy dzień pracujący.
Informacje kwartalne powinny zawierać dane podatnika, polski numer identyfikacyjny EX oraz wysokość obrotów w euro za dany kwartał w każdym państwie członkowskim, w tym wartość sprzedaży w Polsce.
Utrata prawa do procedury SME nastepuje po dobrowolnym wyrejestrowaniu się lub po przekroczeniu limitu 100 tys. euro obrotów łącznie na terenie całej UE i/ lub limitu ustalonego w danym kraju zagranicznym – utrata prawa do zwolnienia VAT następuje wtedy tylko w tym państwie.
Podatnicy, którzy przekroczą roczny, mają 15 dni roboczych na złożenie informacji kwartalnej za okres od początku kwartału do dnia przekroczenia tej kwoty.
Procedura SME a VAT OSS
VAT OSS i procedura SME wykluczają się wzajemnie, ponieważ VAT OSS to rejestracja do VAT, a procedura SME to zwolnienie z VAT. Aczkolwiek istnieją pewne korelacje